Γυάλινος Πολίτης

Την έναρξη του Φθινοπώρου σηματοδοτεί η φθινοπωρινή ισημερία που θα συμβεί σήμερα Κυριακή 22 Σεπτεμβρίου 2024 στις 15:43 (ώρα ανατολικής Ευρώπης).

Με τη φθινοπωρινή ισημερία ουσιαστικά αρχίζει επίσημα το Φθινόπωρο στο βόρειο ημισφαίριο, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας.

Με την φθινοπωρινή ισημερία η μέρα και η νύχτα έχουν σχεδόν ίση διάρκεια, αλλά από αυτό το σημείο και μετά, η νύχτα αρχίζει να μεγαλώνει και η μέρα να μικραίνει, φτάνοντας στο Χειμερινό Ηλιοστάσιο το οποίο θα συμβεί το Σάββατο 21 Δεκεμβρίου 2024 στις 11:19 (ώρα ανατολικής Ευρώπης).

Φθινοπωρινή ισημερία ονομάζεται στο βόρειο ημισφαίριο, όπου ανήκει και η χώρα μας, και σηματοδοτεί ως εκ της ονομασίας της την πρώτη ημέρα του φθινοπώρου, μιας από τις τέσσερις εποχές του έτους. Στη συνέχεια, η ημέρα μικραίνει και η νύχτα μεγαλώνει, ώσπου η νύχτα να φθάσει στο ζενίθ της κατά το φετινό χειμερινό ηλιοστάσιο της 21ας Δεκεμβρίου.

Αντίθετα, στο νότιο ημισφαίριο η ισημερία του Σεπτεμβρίου σηματοδοτεί την έναρξη της άνοιξης, γι’ αυτό καλείται εαρινή. Στη συνέχεια, η ημέρα μεγαλώνει και η νύχτα μικραίνει, ώσπου η ημέρα να φθάσει στο ζενίθ της κατά το φετινό θερινό ηλιοστάσιο της 21ας Δεκεμβρίου.

Στην Ελλάδα, η ημέρα και η νύχτα δεν είναι ακριβώς ίσες κατά τη διάρκεια της ισημερίας, όπως συμβαίνει στον Ισημερινό. Η «ίση μέρα-ίση νύχτα» συμβαίνει λίγες ημέρες πριν ή μετά την ισημερία, καθώς παίζει ρόλο η γεωγραφική τοποθεσία.

Να σημειωθεί ότι η φθινοπωρινή και η εαρινή ισημερία καθορίζουν την έναρξη των δύο μεταβατικών εποχών, του Φθινοπώρου και της Άνοιξης στο βόρειο ημισφαίριο, στο νότιο οι εποχές είναι αντίθετες.

Από τα αρχαία χρόνια, σε όλα τα μήκη και τα πλάτη της Γης, τέτοια φαινόμενα γιορτάζονταν από τους λαούς, που τους απέδιδαν μυθικές σημασίες.

Αρκετά αρχαιοελληνικά ημερολόγια, ανάμεσά τους των Λακεδαιμονίων και των Μακεδόνων, είχαν ως αφετηρία (πρωτοχρονιά) τη φθινοπωρινή ισημερία.

Ενδιαφέρον έχει να πω ότι ο Σεπτέμβριος είναι ο ένατος μήνας του Γρηγοριανού Ημερολογίου και ο πρώτος του φθινοπώρου. Στο αρχαίο ρωμαϊκό 10μηνο ημερολόγιο ήταν ο έβδομος (septem, εξού και το όνομά του), ωστόσο όταν μετακινήθηκε δεν άλλαξε όνομα.