Γυάλινος Πολίτης

Η Παγκόσμια Ημέρα Ελευθεροτυπίας καθιερώθηκε με πρωτοβουλία της Παγκόσμιας Ένωσης Εφημερίδων (ΠΕΕ) και από το 1993 γιορτάζεται κάθε χρόνο στις 3 Μαΐου, σε ανάμνηση της Διακήρυξης του Βίντχουκ, μία έκκληση ελευθεροτυπίας που υπέγραψαν αφρικανοί δημοσιογράφοι το 1991 για ελεύθερα, ανεξάρτητα και πλουραλιστικά Μ.Μ.Ε.

Η Παγκόσμια Ημέρα Ελευθεροτυπίας μάς υπενθυμίζει τη σπουδαιότητα της προστασίας του θεμελιωδών δικαιωμάτων της ελευθερίας της έκφρασης και της ελευθερίας του Τύπου, όπως κατοχυρώνονται από το άρθρο 19 της Παγκόσμιας Διακήρυξης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα του ΟΗΕ, αλλά και από το Σύνταγμά μας. Χωρίς αυτά τα δύο θεμελιώδη δικαιώματα, η Δημοκρατία είναι κενή περιεχομένου.

Αναφορικά με την χώρα μας… να μην ξεχνάμε και να επαγρυπνούμε (όσοι ενδιαφερόμαστε εντέλει, έστω και εάν είμαστε μία γραφική μειοψηφία) την κατρακύλα της Ελλάδας των τριάντα οκτώ θέσεων το 2022, σε σχέση με το 2021, σε ό,τι αφορά την ελευθερία του Τύπου που βρέθηκε στην 108η θέση σε σύνολο 180 χωρών.

Ειδικότερα, η Ελλάδα το 2022 έπεσε στην 108η θέση (από την 70ή το 2021), σύμφωνα με τα στοιχεία που δημοσιεύουν ετησίως οι «Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα» (RSF), ενώ σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Ένωση, έχει αντικαταστήσει τη Βουλγαρία στην τελευταία θέση.

Φέτος, σύμφωνα με τον παγκόσμιο δείκτη ελευθερίας του Τύπου που έδωσε στη δημοσιότητα η διεθνής οργάνωση των δημοσιογράφων, η Ελλάδα καταγράφεται πλέον 88η σε 180 χώρες του κόσμου, έχοντας βελτιώσει την κατάταξή της κατά 19 θέσεις. Η βαθμολογία της Ελλάδας για το 2024 είναι 57,15 (με άριστα το 100) έναντι 55,2 το 2023 κάτι που σημαίνει ότι παραμένει σαφώς στην κατηγορία των «προβληματικών» χωρών, δηλαδή εκείνων που καταγράφουν επιδόσεις από 55 έως 70 βαθμούς. Υπενθυμίζεται ότι «καλή» χαρακτηρίζεται η κατάσταση της ελευθερίας του Τύπου σε χώρες με βαθμολογία από 85 έως 100 βαθμούς και «ικανοποιητική» σε χώρες με βαθμολογία από 70 έως 100. Επομένως η Ελλάδα καλείται να διανύσει πολύ δρόμο ακόμη αν επιθυμεί να βρεθεί στο ίδιο γκρουπ με τις περισσότερες χώρες της ΕΕ.

Άλλωστε, παρά τη σχετική βελτίωση της τελευταίας χρονιάς, η Ελλάδα παραμένει ουραγός της Ευρωπαϊκής Ένωσης καθώς είναι το κράτος-μέλος με τις χειρότερες επιδόσεις στην ελευθερία του Τύπου. Μάλιστα, καλύτερες επιδόσεις από την Ελλάδα στην ελευθερία του Τύπου καταγράφει σήμερα ακόμη και η Ουγγαρία του Βίκτορ Όρμπαν που είναι στην 67η θέση με 62,98 βαθμούς, καθώς και η Βουλγαρία που κατατάσσεται 59η με 65,32 βαθμούς.